Yumurtalık Kisti Belirtileri Ve Tedavisi

over kist
Paylaş
 

Yumurtalık (over) kistleri neden olur?

Yumurtalık kisti öncelikle yumurtlama döneminde bir sıkıntı varsa bundan dolayı meydana gelmektedir. Bu yumurtanın aşırı irileşmesi sonucunda doğabilir ve çoğunlukla doğum kontrol hapları ile tedavi edilebiliyorlar. Fakat polikistik over hastalığında ise ufak ufak birden çok kistler vardır, bunlar aslında kontrol hapları sayesinde regl düzene girse bile, tam anlamıyla tükenmiyorlar çünkü bünyeden kaynaklı oluşan bir hastalık bu.

Aynı zamanda yumurtlama mekanizmasının haricinde, hücrelerde bir salgılama işlevi olur ardından da kist oluşursa, bunlar hormonlara karşı tamamıyla ilgisiz olabilirler. Bu oluşan kistler çok tehlikeli olmayabilir ancak kanserle alakalı kistlerdende olabilirler bu yüzden kesinlikle ihmal etmemek gerekmektedir. Çikolata kisti ise rahmin içerisinde bulunup ve her ay başında regl kanıyla boşalıp yumurtalığa bir kist bırakıyor ve bu da çikolata kistlerine sebep olmaktadır.

Yumurtalık kistleri nasıl tedavi edilir?

Şayet kist henüz yeni meydana gelmişse ve hasta tam doğurganlığın aktif olduğu bir yaştaysa, bu çoğunlukla otomatikmen kendiliğinden kaybolabiliyor, bundan dolayı sonraki regl evresinin bitiminde bunun net olarak değerlendirilmesi daha doğru olur, şayet hala sorunlarınız devam ediyorsa, bir-üç ay kontrol hapının düzenli olarak kullanılmasıyla, kistlerinizden kolaylıkla kurtulabilirsiniz.

Şayet kistiniz yok olmadıysa, boyut olarak dört santimi aşmışsa ve aynı zamanda çeperinin irileşmiş ve yumurtalıklarda biri aşkın kist varsa, bu durumda kist kanser riski taşıyor olabilir ve bu esnada hastanın ameliyat olması gerekebilir. Yine çikolata kistininde boyutu dört santime geldiyse ve çikolata kisti genellikle sancıya neden olduğu için ve de hamile kalmaya engel olduğu için mutlaka bu hastalarında ameliyat olmaları gerekmektedir.

Kist şayet sekiz santimi bulduysa, bu noktada kesinlikle hasta ameliyata alınmalıdır bunun nedeni bu boyuta gelen kistin kesinlikle bir tedavisi bulunmamaktadır. Eğer kist çocukken veya menopoz döneminde meydana geldiyse, bu daha da çok risk taşımaktadır. Bu yüzden bu aşamada kesinlikle ameliyat uygulanmalıdır.


Yumurtalık (over) kistlerinin belirtileri nelerdir?

Yumurtalık kistleri bazen belirti verebilirler. Özellikle bu yumurtlama döneminin bozulmasıyla ilişkili bir durumsa o zaman adet gecikmesi görülebilir. Bunun yanısıra eğer hızla büyüyen bir kist söz konusuysa, mesela yumurta çatladıktan sonra, eğer kistin içerisine kan birikiyorsa, bu ağrıya ve kasıklarda dolgunluğa sebep olabilir. Yine belirli bir büyüklüğe ulaşan, ani büyüyen yumurtalık kistleri de, ağrıya ve dolgunluk hissine, karında şişlik hissine yol açabilirler.

Eğer hormon aktif bir yumurtalık kistiyse ki bunlar yumurtlamayla ilişik olabilir, polikistik over hastalığında olabilir, bunların salgıladıkları hormonlar su tuz dengesini etkileyen hormonlarla alakalı olduğunda, vücutta ödeme yol açarlar. Polikistik over hastalığında, aynı zamanda insülin, yağ ve şeker metabolizması da bozulmuştur. Buna bağlı insülin direncine bağlı vücutta yağ birikimi ve kilo alımı sık görülen bir durumdur. Bunun yanısıra polikistik over hastaları, uzun vadede şeker hastalığı açısındanda risk grubundadırlar.

tumurtalık kistAkıntı, akıntı renginde değişiklik belirtiler olabilir ama bunlar çok spesifik yani yumurtalık kistine özgü belirtiler olmadığından, “bu varsa benim mutlaka yumurtalık kistim vardır” demek doğru değildir. Ağrılı adet görme esasında çok önemli çünkü bunlar çikolata kistleriyle ilişkili çikolata kistleri nasıl oluşur endometriozis dediğimiz hastalıkta regl içersinde her ay adetle dökülen dokuyu üreten hücreler, batın içerisine ve yumurtalık üzerine yerleşirlerse bu adet kanı bir kist şeklinde yumurtalık üzerinde birikiyor ve her adet döneminde bu ciddi sancılı adet görmeye, adet miktarının da fazla olmasına neden oluyor. Genellikle büyük ve ani gelişen yumurtalık kistleri belirti veriyor ve bu adet gecikmesi şeklinde, ağrılı adet görme şeklinde olabiliyor. Ancak hiç belirtide vermeyebiliyorlar. Bunun için esasında düzenli kadın doğum uzmanına gidip, muayene olmanın önemi çok büyük.

Yumurtalık kistlerinin hangi durumlarda ameliyatla alınması gerekiyor?

Eğer yumurtalık kisti doğurganlık çağında veya bir sonraki adet döneminin sonunda tedavi olmamışsa 1-3 aylık oral kontraseptif, yani doğum kontrol haplarının kullanımıyla gerilemediyse ve 4 cm üzerindeyse ve eğer kötü huylu olduğunu düşündüren bir takım belirtiler varsa ki bunlar neler olabilir:

Kötü huylu over kistlerinin belirtileri:

  • Çeperleri kalındır
  • Yapışık halde birden fazla sayıda olabilir
  • İçerisinde et benine benzer yapılar olur
  • Aşırı kanlanmalar

Böyle durumlarda ameliyatı tercih etmek gerekir. Aynı zamanda bu tip durumlarda belirlenen tümör belirteçleri ki bunlarda kötü huylu hücrelerin salgıladıkları, hormonlar veya maddelerdir. Kanda yükseldiyse, ameliyat seçeneğine daha yakın durmamız gerekir ki alınan kist mikroskop altında incelensin ve gerçekten kanserli hücre olup olmadığı tespit edilebilsin.

Özellikle eğer menopoz döneminde veya çocukluk çağında ortaya çıkan kötü huylu bir kist söz konusuysa veya menopoz döneminde esasen herhangi bir büyüyen yumurtalık kistinin habis olma durumu daha fazladır. Böyle durumlarda da operasyon tercih edilir.

Ameliyatlar açık veya kapalı yapılabilirler, kapalı ameliyatlar  robotik cerrahi şeklinde olabilir veya standart laparoskopik cerrahi şeklinde yapılabilir ama bazen açık ameliyatta gerekebilir. Bu aslında bir çok faktöre bağlıdır yani o kistin şekli, batın içerisindeki yapışıklıklar, kişinin daha önceden geçirdiği ameliyatlar, kilosu, hastanenin imkanları, doktorun imkanları bütün bunlar aslında hangi yöntemin kullanılacağını bize göstermiş olur.

Normalde tercih edileni tabiki de kapalı operasyonla sadece kistin çıkarılmasıdır ama eğer habis bir hastalık düşünülüyorsa, o zaman açık ameliyat olma olasılığı daha yüksektir. Böyle bir durumda yumurtalığın, diğer yumurtalığın, hatta rahimin alınması ve o bölgede yumurtalıkla ilişkili lenf dokularının toplanması, batın zarlarından örnek alınması gibi operasyonlarda eklenmesi gerekebilir. Eğer tabi ki yumurtalıkların her ikisi birden alındıysa, yumurtalık kistinin tekrar etmesi pratik olarak yoktur ama bazen vücut içerisinde yumurtalıklardan bir parça kalabiliyor böyle çok nadir durumlar olabiliyor. Eğer sadece kist alındıysa veya sadece tek yumurta alındıysa, tabiki yumurtalık kistleri tekrar edebilirler. *

Yumurtalık kistleri nasıl teşhis edilir?

Yumurtalık kistleri öncelikle jinekolojik muayene sırasında fizik muayene ile tespit edilebilir ama artık günümüzde ultasonografi cihazlarının kullanılmasıyla, özellikle transvajinal ultrasonografiyle doğrudan yumurtalık görüntülenerek, yumurtalık kistleri tespit edilebilir. Bu tabiki genç kızlarda veya hiç ilişkiye girmemiş kadınlarda, karın bölgesinden yapılan ultrasonografiylede yumurtalık kistleri görülebiliyor.

Bunun yanı sıra yumurtalık kistleriyle ilgili daha iyi bilgi toplamak için renkli doppler ultrason yani bu da bir ultrasonografi cinsi, bu cihaz özellikle yumurtalık kistlerinin kanlanmasıyla ilgili ayrıntılı bilgi veriyor çünkü bu yumurtalık kistinin iyi huylu mu, kötü huylu mu olduğunu kolayca ayırt etmek açısından önemli. Bunların yanı sıra bu kist eğer kötü huylu bir kistse, bir takım hormonlar veya bir takım maddeler salgılıyorlar ve bunlara tümör belirteçleri deniyor. Bu tümör belirteçlerininde değerlendirilmesi, yumurtalık kistlerinin vasfıyla ilgili muayene esnasında bilgi verebiliyorlar.

Bütün bu tetkiklerde yani jinekolojik doppler ultrasonda, tümör belirteçlerinde bu yumurtalık kistinin kötü huylu olduğuna dair belirtiler görülürse, o zaman bu yumurtalık kistinin tamamının çıkarılması gerekir, yani parçasının alınması diye bir şey söz konusu değildir. Bazen bununla beraber yumurtalıkta çıkartılabiliyor ve ameliyat sırasında yapılan patolojik inceleme, yani mikroskop altında incelemede eğer bunun kötü huylu olduğu tespit edilirse, diğer yumurtalık ve rahiminde alınması gerekebiliyor.

Yumurtalık kistleri ile yumurtalık kanseri arasında nasıl bir ilişki vardır?

Yumurtalık kistleri ve yumurtalık kanseri arasında bir vardır ancak şunu bilmek gerekir ki, özellikle doğurganlık çağında bir anda ortaya çıkmış basit kistler, çoğunlukla hormonlara duyarlıdırlar ve geçicidirler.

  • Eğer kist hormona duyarlı değilse
  • Tedaviye yanıt vermiyorsa
  • Bir takım kalıcı özelliklere sahipse
  • 4 cm’den büyükse
  • Kalın çeperli ve içerisinde et beni gibi çıkıntılar varsa
  • Kanlanması fazlaysa

Bu tip kistlerin kanserle ilişkisi olma olasılığı daha fazladır. Özellikle doğurganlık çağının dışında yani menepoz döneminde veya menepoza yakın dönemde ya da çocukluk çağındaki genç kızlarda bu tip tuhaf görünüşlü kistler varsa, bunların mutlaka kanser açısından değerlendirilmesi gerekir. Zira over kanseri maalesef  sıklıkla geç dönemde teşhis edilen ve tedavisi oldukça güç olan sağ kalım oranları oldukça düşük olan bir hastalıktır.

Kötü huylu yumurtalık kistleri veya tümörler, kanda bir takım maddelerin belirlenmesiylede kendilerini belli edebilirler ve bunlara tümör belirteçleri deniyor. Bunların yanı sıra eğer ailede yumurtalık ve meme kanseri varsa, bu kişinin meme ve yumurtalık kanserine yakalanma riski oldukça artmıştır, özelliklede birinci ve ikinci derece akrabalarında meme ve yumurtalık kisti rahatsızlığının olması anlamlıdır.

  • Site Yorum
  • Facebook Yorum

Bir yorum bırak

Bir yorum bırak

Facebook’da bizi takip edin!